Phòng tránh virus corona hiệu quả: Bạn đã thực sự rửa tay đúng cách?

Rửa tay là biện pháp phòng tránh nguy cơ lây virus corona cực hiệu quả, dễ thực hiện đồng thời với việc đeo khẩu trang y tế. Tuy nhiên, nhiều người bây giờ vẫn chưa tinh thần rõ vai trò quan trọng của hành động này.

Rửa tay là biện pháp phòng tránh nguy cơ lây nhiễm virus corona cực hiệu quả, dễ thực hiện song song với việc đeo khẩu trang y tế .

trọng điểm Kiểm soát và Phòng chống Dịch bệnh Mỹ (CDC) nhận định, việc rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn hay các loại nước vô trùng luôn cũng có tác dụng ngăn ngừa các loại virus gây bệnh đường hô hấp.

• Nhìn bảng so sánh đi, liệu bạn đã mua đúng chiếc khẩu trang phòng tránh virus viêm phổi Vũ Hán? Đọc ngay

Chưa kể, trong bất cứ khuyến cáo nào về phòng tránh truyền nhiễm virus corona, Bộ Y tế đều nâng cao tầm quan trọng của việc rửa tay đúng cách. Theo đó, Bộ Y tế khuyên người dân cần rửa tay thật kỹ bằng xà phòng liền, nhiều lần trong ngày, đặc biệt phải rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh. Tránh dùng tay chạm vào mắt, mũi, miệng trong ngày nhiều nhất có thể.

Trong khi khẩu trang ngăn ngừa nguy cơ lây truyền virus corona thì rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch khử trùng có tác dụng diệt khuẩn. Giới chuyên gia khuyến cáo, khi rửa tay, tuyệt đối không rửa sơ lược mà phải chà xát, kỳ cọ chí ít 20 giây dưới vòi nước để dịch tiết bám trên tay được loại bỏ sạch.

Vậy, làm thế nào để rửa tay đúng cách với xà phòng diệt khuẩn giúp ngăn chặn virus corona?

Bộ Y tế đã tiến hành in tuyên truyền 6 bước vệ sinh tay đúng cách được WHO khuyến cáo trong công tác vệ sinh cá nhân:

Chú ý: thời kì cho mỗi lần rửa tay tối thiểu là 1 phút, các bước 2, 3, 4, 5 lặp lại tối thiểu 5 lần mỗi bước.

Xem trực tiếp buổi tư vấn: "Thông tin về virus Corona, các bệnh hô hấp - Cách đề phòng và điều trị" trên Mạng tầng lớp Lotus cùng các chuyên gia hàng đầu về y tế dự phòng của trọng tâm tiêm chủng con trẻ và Người lớn (VNVC).

Buổi giao lưu trực tuyến diễn ra vào lúc 20h thứ 6 ngày 31/1/2020.

Tải app Lotus để xem trực tiếp tại đây: http://bit.ly/2m6uJ36

Mỹ sơ tán hành khách khỏi du thuyền Grand Princess

Du thuyền Grand Princess hôm 9/3 cập cảng Oakland, vịnh San Francisco, bang California, Mỹ sau nhiều ngày trên biển với hơn 3.500 hành khách và thủy thủ, trong đó có 21 người nhiễm nCov.

Các nhân viên khẩn cấp được trang bị áo choàng, găng tay, khẩu trang phòng độc và tấm che mặt đã di chuyển những người cần điều trị ngay lập tức lên các xe cứu thương, trong khi toàn bộ nhân viên cảng vụ và người dân bị cấm vào khu vực bãi đỗ của con tàu.

"Chúng tôi hy vọng có thể bắt đầu đưa các cư dân California rời khỏi tàu trong hôm nay", Phó tổng thống Mike Pence, người đứng đầu nỗ lực ứng phó với Covid-19 của Mỹ, nói. Hơn 900 hành khách trên Grand Princess là người dân ở California.

Toàn bộ 25 trẻ em trên tàu đều khỏe mạnh, ông Pence cho biết thêm. Những bệnh nhân nhiễm nCoV sẽ được "cách ly một cách phù hợp".

Lều y tế và các xe buýt chờ sẵn trên bờ khi du thuyền Grand Princess cập cảng Oakland, California hôm 9/3. Ảnh: AP

Văn phòng thống đốc bang Gavin Newsom cho biết hành khách sẽ được đưa khỏi tàu theo từng nhóm nhỏ và bất kỳ ai có triệu chứng sẽ được phát khẩu trang y tế, rời tàu theo lối riêng để tránh lây lan dịch bệnh.

Sau khi kiểm tra y tế sơ bộ, những người không cần chăm sóc đặc biệt sẽ được cách ly 14 ngày tại các căn cứ quân sự ở California, Texas và Georgia hoặc sắp xếp chuyến bay đưa về nước nếu là công dân nước ngoài. Riêng thủy thủ đoàn sẽ được cách ly, theo dõi, điều trị trên tàu. Toàn bộ cầu cảng sẽ được khử trùng sau khi công việc hoàn tất.

Khi tàu đi vào cảng, nhiều người trên tàu đã tập trung trên ban công vẫy tay chào những người trên bờ, hành khách Carolyn Wright, 63 tuổi, kể. Lều được dựng trên cầu cảng, các bình khử trùng xếp đầy dưới mặt đất. Xe buýt chờ sẵn để chở hành khách.

Từ trước đó, nhiều người đã lên boong tàu nhảy múa để ăn mừng vì thoát cảnh mắc kẹt giữa biển. "Tôi thực sự cảm thấy tuyệt vời khi được giải thoát", bà Wright nói. "Tôi cảm thấy tràn đầy năng lượng và hạnh phúc. Hy vọng từ đây mọi thứ sẽ suôn sẻ".

Princess Cruises, công ty chủ quản của Grand Princess, tuyên bố sẽ hoàn trả đầy đủ các khoản phí và miễn phí những chuyến du lịch trong tương lai cho các hành khách nhiễm nCoV trên tàu.

trong thời điểm Covid-19 tiếp tục lan rộng, những người cao tuổi, có bệnh lý nền, cần tránh các chuyến bay dài và đặc biệt là đi du thuyền. Mỹ hiện ghi nhận ít nhất 26 ca tử vong và hơn 700 ca nhiễm nCoV khắp 35 bang.

Anh Ngọc (Theo AFP )

Hy hữu: HLV đối thủ của tuyển Việt Nam có thể nhận lương cao mà không phải dẫn dắt trận nào vì Covid-19

Theo đó, bản hợp đồng giữa Liên đoàn bóng đá UAE (UAEFA) và HLV Ivan Jovanovic chỉ có thời hạn 6 tháng (từ tháng 12/2019 đến 6/2020). Tuy nhiên, tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp khiến các trận đấu thuộc vòng loại thứ 2 World Cup 2022 khu vực châu Á phải tạm hoãn, có thể kéo dài qua cả tháng 6. Chính vì vậy, ông Jovanovic có thể nhận lương đầy đủ mà không cần phải dẫn dắt UAE trận nào.

HLV Ivan Jovanovic lên nắm quyền thay thế nhà cầm quân nổi tiếng Bert van Marwijk (Hà Lan) do thành tích không tốt. Sau 4 trận đấu đầu tiên của bảng G, đội tuyển UAE chỉ có 6 điểm, thắng 2, thua 2, trong đó có thất bại 0-1 trước đội tuyển Việt Nam ở SVĐ Mỹ Đình.

Ông Ivan Jovanovic được bổ nhiệm lên làm HLV đội tuyển UAE từ tháng 12/2019. Ảnh: Getty Images - AFC.

UAEFA tính toán HLV Ivan Jovanovic chỉ lên nắm quyền tạm thời cho hết vòng loại thứ 2 World Cup 2022 khu vực châu Á, sau đó, Liên đoàn sẽ tính tìm một HLV chất lượng cao hơn. Tuy nhiên, với diễn biến hiện tại, UAEFA sẽ phải xem lại bản hợp đồng với HLV Jovanovic và tính đến phương án ký tiếp hoặc đền bù hợp đồng để thuê HLV mới.

Mức lương hiện tại của HLV Jovanovic tại đội tuyển UAE không dưới 50.000 USD/tháng (khoảng 1,15 tỷ đồng), tương đương HLV Park Hang-seo hiện tại. Mức lương này được xem là cao ở châu Á nhưng với tiềm lực tài chính của UAEFA thì không phải vấn đề quá lớn.

Đội tuyển Việt Nam đánh bại UAE trên sân Mỹ Đình vào ngày 14/11. Ảnh: Hiếu Lương.

HLV Ivan Jovanovic sinh năm 1962 tại Serbia, từng nhận danh hiệu HLV xuất sắc nhất năm của Serbia. Ông cũng dẫn dắt CLB APOEL giành 4 chức vô địch quốc gia của Đảo Cyprus.

Vị HLV 58 tuổi này từng dẫn dắt CLB Al Nasr của UAE giai đoạn (2013 – 2016 và 2018). Chính vì vậy, ông am hiểu bóng đá UAE nên được lựa chọn lên nắm quyền trong thời gian ngắn ở đội tuyển UAE.

Ở vòng loại World Cup 2022 khu vực châu Á, UAE đang xếp thứ 4 bảng G với 6 điểm sau 4 trận đấu. Họ còn chạm trán với Malaysia, Indonesia, Thái Lan và Việt Nam. Cơ hội để UAE lọt vào vòng sau vẫn còn nhưng khó khăn hơn nhiều khi họ buộc phải thắng 4 trận đấu còn lại.

Hai nét mặt trái ngược nhau trong buổi "chia tay" của vợ chồng Meghan Markle: Người cố gắng gượng cười, người buồn bã cô đơn

Vào ngày 9/3, các thành viên hoàng gia đã có mặt đông đủ để tham dự ngày lễ của Khối thịnh vượng chung diễn ra tại Tu viện Westminster. Đây cũng là hoạt động hoàng gia cuối cùng của nhà Sussex trước khi họ chính thức rời khỏi hoàng gia Anh vào ngày 31/3 tới đây.

 tiếp tục tỏa sáng trong bộ trang phục màu xanh sang trọng, cô vẫn giữ nụ cười niềm nở trên môi và chủ động hướng mắt về ống kính máy quay. Tuy nhiên, ngay sau đó cô và Hoàng tử Harry có phần trở nên lạc lõng khi sự kiện diễn ra.

Sau màn chào hỏi ngắn ngủi và có phần lạnh nhạt của hai cặp đôi hoàng gia, họ gần như "tuyệt giao" nhau trong suốt quá trình tham dự sự kiện. Hai gia đình thay phiên nhau nói chuyện với vợ chồng Bá tước xứ Wessex nhưng không giao tiếp gì với nhau. 

Vợ chồng Meghan xuất hiện tại sự kiện hoàng gia cuối cùng của họ.

Meghan chăm chút vẻ ngoại hình của mình.

Hai gia đình hoàng gia xa cách không trò chuyện với nhau.

Gương mặt Hoàng tử Harry được nhận xét là trầm buồn hơn hẳn so với sự hoạt bát, vui vẻ thường ngày của anh trong sự kiện này. Hoàng tử 35 tuổi nhiều lần được trông thấy thẫn thờ, gục đầu xuống trong suốt buổi lễ. Đến khi ra về, hai vợ chồng anh em trai dù đứng cạnh nhau nhưng họ cũng "đường ai nấy bước", không chào hỏi tạm biệt nhau.

• Vợ chồng Hoàng tử William bị chỉ trích vì cư xử thô lỗ với nhà Meghan Markle, đặc biệt là thái độ của Công nương Kate dành cho em dâu

• Gia đình Công nương Kate và vợ chồng Meghan Markle chào hỏi xã giao, gần như phớt lờ nhau trong sự kiện mới nhất khiến công chúng thất vọng

Theo chuyên gia ngôn ngữ cơ thể Judi James, cuộc hội ngộ giữa hai cặp đôi cho thấy họ giữ khoảng cách với nhau. Sự căng thẳng xen lẫn nỗi cô đơn, buồn bã của Hoàng tử Harry là điều ai cũng có thể nhìn thấy. Công tước xứ Sussex dường như đã không được anh trai chào đón và giữa họ đã có sự rạn nứt ngày một sâu hơn. 

Trong khi Harry ngồi trầm lặng, hiếm hoi trò chuyện thì Meghan cố gắng mỉm cười, nhiều lần nắm tay động viên chồng. Nữ công tước xứ Sussex vẫn tỏ ra thoải mái nhất có thể. Công tước xứ Sussex cũng chủ yếu đa phần tương tác với vợ mình. 

Hoàng tử Harry lộ vẻ mặt khó hiểu khi đứng sau anh trai mình.

Biểu cảm gục đầu với gương mặt đượm buồn của Hoàng tử Harry thu hút sự chú ý.

Theo Daily Mail, nỗi buồn của Hoàng tử Harry còn xuất phát một phần từ việc anh và Meghan chỉ góp mặt trong buổi lễ diễn ra ban ngày còn buổi tiệc tối chiêu đãi thì họ không được tham dự, chỉ có các thành viên cao cấp khác gồm Nữ hoàng Anh, vợ chồng Thái tử Charles và nhà Cambridge. 

Nhiều ý kiến cho rằng, buổi chia tay của nhà Sussex diễn ra tẻ nhạt và thiếu sự thân thiện, ấm áp giữa các thành viên trong gia đình hoàng gia. Họ hạn chế giao lưu với nhà Sussex trong suốt sự kiện.

Nguồn: Daily Mail

Trump loay hoay trước 'kẻ thù vô hình'

Trên thực tại, nhiều người đã lường trước nguy cơ về một dịch bệnh nghiêm trọng và nuốm hành động, như việc thành lập Cục An ninh Y tế và phòng vệ sinh học Toàn cầu thuộc Hội đồng An ninh nhà nước Mỹ từ thời cựu tổng thống Barack Obama. Tuy nhiên, cơ quan này bị giải tán hồi tháng 5/2018 sau đợt cải tổ do cựu cố vấn an ninh Quốc gia Mỹ John Bolton tiến hành.

"Mối đe dọa từ đại dịch cúm là lo ngại sức khỏe số một . Chúng ta đã sẵn sàng đối phó hay chưa? Tôi sợ rằng câu trả lời là chưa", Luciana Borio, thành viên Cục An ninh Y tế và phòng vệ sinh học Toàn cầu, phát biểu tại sự kiện kỷ niệm 100 năm đại dịch cúm Tây Ban Nha (1918-1919), một ngày trước khi cơ quan của bà bị giải tán.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, người được cho là hiếm khi lên kế hoạch quá xa, hình như cũng chưa chuẩn bị gì cho thử thách Covid-19. Theo bình luận viên Peter Baker của NY Times , những dụng cụ quyền lực yêu thích của Trump không thể đấu tranh được dịch bệnh đang khiến cả nước bối rối

Ông chủ Nhà Trắng không đe dọa được Covid-19 qua các bài đăng trên Twitter. Nó cũng chẳng thể bị phi cơ không người lái bắn hạ hay lép vế trước tiếng hô hào trong những buổi vận động. Trump mô tả sự mạnh mẽ khi đối thủ của ông là con người, nhưng tỏ ra lúng túng về cách chống lại một "sát nhân vô hình".

Tổng thống Mỹ Donald Trump trong chuyến thăm trọng tâm Kiểm soát và đề phòng Dịch bệnh Mỹ ở Atlanta, Georgia hôm 6/3. Ảnh: AFP .

Jonathan S. Reiner, bác sĩ nổi danh từng ghép tim cho cựu phó tổng thống Mỹ Dick Cheney, đánh giá chính quyền Trump không đủ chóng vánh xét nghiệm nCoV sau khi dịch bệnh bùng phát ở Trung Quốc, bởi Nhà Trắng không muốn nhấn phạm vi của mối đe dọa.

"Khi mọi chuyện ngã ngũ, chúng ta sẽ hiểu rằng hàng chục nghìn mạng sống bị đặt vào hiểm bởi quyết định mang tính chính trị của Tổng thống", Reiner cho biết hôm 8/3.

Trump chưng các chỉ trích, lưu ý rằng ông đã sớm sử dụng biện pháp hạn chế nhập cảnh với người từ Trung Quốc, sau đó tiếp chuyện áp những giới hạn hoặc cảnh báo với các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề như Iran, Italy, một số nơi ở Hàn Quốc.

"Nhà Trắng có kế hoạch kết hợp và điều chỉnh hoàn hảo trước sự tiến công của nCoV. Chúng tôi hành động hết sức sớm khi đóng cửa biên giới với những khu vực nhất định. Phó Tổng thống làm rất tốt, trong khi giới truyền thông đưa tin giả đang cố làm mọi thứ nhằm khiến chúng tôi trở nên bợt. Thật buồn!", Trump viết trên Twitter.

Sau khi gạt bỏ những cảnh báo ban sơ của giới chức y tế, Trump trong vòng hai tuần qua tỏ ra quyết đoán hơn, khi chỉ định Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence dẫn đầu nắm chống Covid-19 của chính phủ, đồng thời nhiều lần tả trước công chúng rằng ông đang nghiêm túc xử lý mối đe dọa.

Tuy nhiên, cách tiếp cận của Trump vẫn gây bàn cãi . Dù Mỹ đã có hơn 500 ca nhiễm nCoV tại cùng hơn 20 trường hợp tử vong, ông vẫn các buổi vận động tranh cử, gây quỹ hoặc sự kiện từng lớp, dù những cuộc tập kết đông người khác ở Mỹ đã bị hủy bỏ.

Tối 7/3, khi được hỏi liệu ông có lo ngại tình trạng lây truyền đang tiến gần tới Nhà Trắng hay không, Trump cho biết ông "không hề lo âu". Tổng thống Mỹ sau đó bước vào khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago để dự bữa tiệc sinh nhật Kimberly Guilfoyle, cựu dẫn chương trình kênh Fox News đang hẹn hò với con trai Donald Trump Jr. của ông. Nhiều quan chức cũng có mặt tại bữa tiệc như Phó tổng thống Pence, Thượng nghị sĩ Lindsey Graham hay Rudy Giuliani, luật sư riêng của Trump.

Trong khi đó, nhiễm nCoV đã đến Hội nghị Hành động Chính trị cổ hủ (CPAC) ở bang Maryland, sự kiện diễn ra từ ngày 26 đến 29/2 có sự góp mặt của Trump, Pence cùng nhiều quan chức hàng đầu Nhà Trắng và chính phủ Mỹ. Tuy nhiên, bệnh nhân không vào hội trường chính hoặc xúc tiếp với Trump và Pence. Phó tổng thống Mỹ sau đó còn dự một hội nghị khác ở thủ đô Washington vào ngày 1-3/3, sự kiện mà Covid-19 cũng tham gia.

Bình luận viên Baker đánh giá Trump để lộ sự thiếu tri thức trầm trọng về y tế khi nói rằng ông "không biết mọi người có thể chết vì bệnh cúm". Trên thực tế, Mỹ mỗi năm ghi nhận hàng nghìn bệnh nhân cúm mùa tử vong. Frederick Trump, Tổng thống Mỹ, cũng khuất trong đại dịch cúm Tây Ban Nha.

Trump còn dự đoán nCoV sẽ tự biến mất "một cách kỳ diệu" khi thời tiết ấm hơn, đồng thời các công ty dược phẩm hoàn thiện vaccine ngừa nCoV trong vài tháng. Tuy nhiên, lãnh đạo các công ty giảng giải rằng vaccine phải sang trọng quá trình thí điểm trước khi đưa vào ứng dụng. Việc khai triển vaccine quy mô lớn cần đến một năm rưỡi.

Bất chấp điều đó, Trump vẫn tự tin về khả năng khoa học "thiên bẩm" của ông. "Tôi thích lĩnh vực này và đích thực tiếp thụ nó. Các bác sĩ đều kinh ngạc vì tôi biết quá nhiều. có nhẽ tôi sở hữu khả năng bẩm tính và nên làm việc trong lĩnh vực này thay vì tranh cử tổng thống", ông phát biểu trong chuyến thăm Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) ở thành thị Atlanta, bang Georgia hôm 6/3.

Tại đây, Trump gọi Jay Inslee, thống đốc bang Washington, địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của Covid-19 là "một con rắn". "Thống đốc đó thiếu lời khen với phản ứng của các bạn, nên tôi đã đề nghị Mike Pence không ngợi ca ông ta. Nếu bạn đối xử tốt, ông ta sẽ lợi dụng bạn", Trump nói với CDC.

Tổng thống Mỹ thậm chí thừa nhận ông không muốn đưa các hành khách trên du thuyền Grand Princess lên lục địa bởi điều đó khiến số ca nhiễm của Mỹ tăng lên. "Tôi muốn các con số giữ nguyên và không tăng gấp đôi chỉ bởi một con tàu mà đó không phải lỗi của chúng ta", Trump nói. Grand Princess bị phong tỏa ngoài khơi San Francisco hôm 5/3 sau khi phát hiện ba hành khách nhiễm nCoV. Ít nhất trên tàu đã mắc bệnh.

Đối với vấn đề giải tán Cục An ninh Y tế và phòng ngự sinh vật học Toàn cầu, Trump không đưa ra lý do cụ thể, cố giảng giải rằng Covid-19 là một bất thần. Cơ quan này chịu trách nhiệm dẫn dắt phản ứng của Mỹ trong cảnh huống có đại dịch, chính vấn đề mà họ đang đối mặt hiện nay.

"Tôi nghĩ nếu còn tồn tại, cơ quan sẽ tạo ra sự khác biệt. Việc giám sát và chuẩn bị mọi thứ, song song có một cơ quan chịu bổn phận đích thực quan trọng. Trường hợp này cũng vậy", Elizabeth Cameron, người thành lập Cục An ninh Y tế và phòng ngự sinh học Toàn cầu cho chính quyền cựu tổng thống Obama hồi năm 2016, cho hay.

"Thứ có nguy cơ khiến tổ quốc hoảng loạn là một chính quyền không thẳng thắn với công chúng về chừng độ nghiêm trọng và hậu quả thực tế của dịch bệnh", Thượng nghị viên Dân chủ Christopher Murphy nhận xét.

Ánh Ngọc (Theo NY Times )

Chính thức hoãn vòng loại World Cup 2022 ở châu Á vì Covid-19, tuyển Việt Nam có lịch thi đấu mới

Theo đó, các trận đấu trong ngày 26 – 31/3/2020 chuyển sang ngày 8 – 13/10/2020. Các trận đấu vào ngày 4 – 9/6/2020 chuyển sang ngày 12 – 17/11/2020

Với điều này, các trận đấu thuộc vòng loại rút cục World Cup 2022 khu vực châu Á sẽ diễn ra muộn hơn so với dự kiến. ngoại giả, vòng loại cuối cùng Asian Cup 2023 cũng sẽ bị ảnh hưởng, lùi xuống tháng 3/2021.

Trận Việt Nam làm khách trước Malaysia vào ngày 31/3 sẽ chuyển sang ngày 13/10. Ảnh: Hiếu Lương.

Ngoài thông báo trên, AFC còn đưa ra 3 quyết định khác can dự đến AFC Champions League, giải đấu số 1 cấp CLB châu lục, và AFC Futsal Championship 2020, giải bóng đá trong nhà. Cả hai giải đấu đều sẽ chờ thêm quyết định sau các cuộc đàm luận của AFC với FIFA để ấn định lịch thi đấu mới.

Với quyết định này của AFC, đội tuyển Việt Nam sẽ thi đấu với đội tuyển Malaysia vào ngày 13/10. Sau đó, đội tuần tự gặp Indonesia và UAE lần lượt vào ngày 12/11 và 17/11 năm nay.

Quyết định này ảnh hưởng nhiều đến quá trình chuẩn bị của AFC. Tuy nhiên, với đội tuyển Việt Nam, đây có thể là quyết định hăng hái, bởi lẽ, HLV Park Hang-seo đang đối mặt với nhiều khó khăn khi các cầu thủ quan yếu chưa có thể trạng tốt nhất. Bên cạnh đó, các đối thủ lại đang có dấu hiệu cải thiện trình độ và phong độ.

Trường hợp của trung vệ Đỗ Duy Mạnh sẽ phẫu thuật vào giữa tháng 3. Anh dự định cần từ 6 – 9 tháng hồi phục chấn thương đứt dây chằng chéo trước đầu gối phải và hoàn toàn có thể trở lại trong các trận đấu diễn ra từ tháng 11.

Lịch thi đấu mới của đội tuyển Việt Nam. Đồ hoạ: GN.